Доллардағы депозиттер: табыстылық, ерекшеліктері және артықшылықтары

Қазақстанда долларда салым жасау жылдық 2 % дейін табыстылық әкеледі. Сарапшылардың бағалауы бойынша, пайыздық мөлшерлемелер халықтың құнсыздану болжамдарымен байланысты өсетін болады.

Жылдам ресімдеу
Жылдам ресімдеу
Бірден ақша беру
Бірден ақша беру
Сапалы қызмет көрсету
Сапалы қызмет көрсету
Нәтиже кепілдігі
Нәтиже кепілдігі
Доллардағы депозиттер: табыстылық, ерекшеліктері және артықшылықтары

Доллардағы салымдар не үшін керек?

Дағдарыс кезінде валютадағы депозиттер тәуекелдерді диверсификациялауда көмектесе алады және ең аз табыстылықты қамтамасыз ете алады. Қазақстанда жеке тұлғалардың теңгемен тартылған депозиттері бойынша мөлшерлемелер - орта есеппен жылдық 8,8 %, ал шетел валютасында - жылдық 1,3 %.

Доллардағы депозиттер мыналарды қамтамасыз етеді:

  • инфляциядан және бағамдық ауытқулардан қорғау;
  • жинақтың сақталуы;
  • салым сомасын және табыстылықты толтыру және арттыру мүмкіндігі;
  • банкпен кепілдендірілген тұрақты табыс;
  • белгілі бір мақсаттарға арналған валюталық жинақтар (шетелде валютамен сатылым жасау және басқ.).

Төмен мөлшерлемелерге қарамастан, валютадағы салымдар тұтынушылар арасында үлкен қызығушылық тудырады. Және бұған таңданатын ештеме жоқ, себебі 2020 жылғы маусымнан бастап бірқатар ірі қазақстандық банктер долларлық салымдар бойынша сыйақы мөлшерлемелерін 2 % дейін арттырды. Мұндай сонша жоғары табыстылық ұзақ мерзімді жинақ салымдары бойынша (36 айға дейінгі кезең үшін) қарастырылған.

Егер салым 6-24 айға рәсімделген болса, онда мөлшерлеме жылдық 1,7 % аспайды. Қайтарып алынатын депозиттер бойынша, сонымен қатар жедел және 12 айға дейінгі жинақ салымдар бойынша шекті мөлшерлеме 1 % деңгейінде сақталады. Мөлшерлемелерді "Халық банкі" (Halyk Bank), "Банк "ЦентрКредит", "Нұрбанк", AsiaCredit Bank, Bank RBK арттырды. Бұрын мөлшерлемелер жылдық 0,5–1,3 % шамасында болатын.

Салыстыру үшін: Швейцарияда АҚШ долларындағы депозиттер бойынша мөлшерлемелер 1 ай үшін 2,12 %, 3 ай үшін 2,5 %, 6 ай үшін 2,65 % және 12 ай үшін 2,9 % деңгейінде. Алайда барлық банктер соншалықты жоғары пайызды ұсына бермейді. Көбісінде табыстылық жылдық 1,5 % аспайды.

МАҢЫЗДЫ! Салымды ашу үшін төлқұжат пен ақшаның болуы жеткілікті. Көптеген депозиттерді тікелей мобильді қосымшада немесе интернет-банкте ашуға және толтыруға болады.

Халықтың доллардағы салымдары

Қазақстанда валютадағы депозиттер көлемі 2020 жылғы наурыз айында 21,8 % - 9,47 трлн теңгеге дейін өсті. Долларландыру деңгейі тиісінше 46,7 % дейін ұлғайды. Жеке тұлғалардың депозиттері бірінші тоқсанның соңында 3,7 % артты.

Депозиттердің жалпы көлемі 20,3 трлн теңгеге дейін жетті. Атап айтқанда, шетел валютасындағы депозиттер 15,5 % немесе 1,3 триллион теңгеге артты.

Мұндай өсу көбінесе доллардың биржалық бағамының өзгеруімен байланысты. Көрсеткіш 379,5 теңгеден бастап 448,5 теңгеге дейінгі ауқымда өзгеріп отырды. Теңгенің құлауына валютаға деген сұраныс себеп болды және ол құнсыздану болжамдарын ұлғайтты. Банктер салымдарды онлайн ашуды, тәулік бойы толтыруды және комиссиясыз қаражатты шешуді ұсына отырып, салымшыларды белсенді тартуда. Шотты сонымен қатар Cash-In банкоматтары және банк терминалдары арқылы болады.

МАҢЫЗДЫ! Долларлық депозитке жақсы балама қысқа өтеу мерзімі және 5 % дейін табыстылығы бар доллардағы облигация болып табылады.

Доллардағы салымдар түрлері

Халыққа валютада 1, 2, 3-айлық ысқа салымдарды, сонымен қатар жарты жылдық, жылдық және мерзімі бойынша одан да ұзақ депозиттерді ұсынады. Шоттар толтырумен және толтырусыз, талап еткенге дейін, мерзімінен бұрын шешіп алу құқығымен, пайыздарды капиталдандырумен болады (ай сайын оларды жинақ сомасына қосу).

Шетел валютасындағы жинақтар мынандай болады:

  • ұзақ мерзімді (жинақ кезеңі 1 жылдан көп, мысалы 24, 30, 36 ай);
  • мерзімдік (қатаң түрде белгілі бір мерзімге рәсімделеді);
  • шартты (ақшалар белгілі бір мақсаттар үшін салынады, мысалы экологияны қорғаумен байланысты);
  • міндеттемелерді орындау кепілдігі - депозиттері;
  • жинақ (толтырумен және ең төменгі төмендемейтін қалдықты сақтау шарты кезінде жартылау шешу құқығымен шоттар).

Шотты өз атыңызға, сонымен қатар басқа адамның пайдасына ашуға болады. Барлық жинақтар Қазақстандық салымдарды сақтандыру қорында (KDIF) сақтандырылған және банк банкрот болған жағдайда өтелуі мүмкін.

Сонымен қатар мыналарға арналған депозиттерді бөліп көрсетуге болады:

  • жеке тұлғалар;
  • компаниялар мен ұйымдар;
  • кондоминиумдер;
  • банктік емес қаржылық ұйымдар.

Шетелде депозиттердің нарықтық мөлшерлемелері KDIF шектік мөлшерлемесінен 1 % жоғары. Осыған байланысты шетел валютасындағы депозиттер бойынша отандық банктердің мөлшерлемелері KDIF орнатқан шектердің салдарынан нарықтық құннан едәуір төмен болып қалуда.

Табыстылық тұрғысынан аса тиімдісі кем дегенде 12 айға жасалған капиталдандыруы бар шоттар болып табылады. Мұндай депозиттер бойынша әдетте жартылай шешу және толтыру құқығы қарастырылмаған. Банкте жинақтың ең жоғарғы сомасы шектелмеген, бірақ кейбір банктер оны 20 млн доллардан артық емес деңгейде белгілейді.

Кез келген шот санын ашуға рұқсат етіледі. Егер сіз ақшаны алмасаңыз, шот автоматты түрде ұзарту күнінде қолданылатын шарттарда және сол мөлшерлемелерде ұзартылады. Қазақстандық банктер PIN PAD құрылғысы жүйесінің көмегімен Қазақстанның кез келген жерінен баяндау, шешу және ақшаны аудару мүмкіндігін ұсынады.

МАҢЫЗДЫ! Доллардағы депозиттер Қазақстанда 5 миллион теңгеге дейін сомаға сақтандырылған (қатысушы-банкті мәжбүрлеп тарату туралы сот шешімінің заңды күшіне енген күні белгіленген айырбастау валютасының бағамы бойынша баламада).

Жедел салымдар мен талап етілгенге дейінгі шоттардың ерекшеліктері

Жедел депозиттер белгілі бір уақыт кезеңіне рәсімделеді (әдетте 1 айдан бастап). Пайыздар шотқа ақша түскен күннен кейінгі күннен бастап, оларды иесіне нақты қайтару күніне дейін есептеледі. Қосылған (капиталдандырылған) пайыздар жинақты ұлғайтады, оларға келесі есептік кезеңде қосылу жүргізіледі.

Шартпен мыналар қарастырылуы мүмкін:

  • жиналған табысты банктік карта шотына аудару;
  • мерзімінен бұрын талап ету кезінде пайыздар
    төмендетілген мөлшерлемеге байланысты салым сомасына есептеледі;
  • шетел валютасын айырбастау орындалатын бағам.

Табыспен бірге ақшаны қайтаруды шарт мерзімінің соңғы күнінде банк орындайды. Валюталық шотқа өтінімдерді тікелей қазақстандық банктердің сайттарынан жіберуге болады. Жедел салымдар үшін ең төменгі сома 30-50 доллардан басталады, бірақ егер депозит тым қысқа болса (1-2 ай), онда банк соманы арттыруы мүмкін.

Жедел депозиттердің кемшіліктері:

  1. Егер банкпен шарт мерзімінен бұрын бұзылатын болса, онда клиенттің өтінім берген күнінен бастап 30 күн өткен соң сыйақы "талап етілгенге дейін" мөлшерлемесі бойынша төленеді.
  2. Көптеген салымдар бойынша шартты бұзу туралы жазбаша хабарлама қарастырылған.
  3. Шетелдік-жеке тұлғаларға төленетін табыстылық 15–20 % жеке табыс салығын төлеуге жатады.
Мерзімінен бұрын бұзу шарттары:
  • бір айға дейін сыйақы қарастырылмайды;
  • бір жыл өткен соң 1 айдан кейін пайыздар "талап етілгенге дейін" депозит мөлшерлемесі бойынша есептелетін болады;
  • бір жылдан кейін сыйақы мөлшерлемеден 50 % есебінен қайта есептеледі.

Талап етілгенге дейінгі депозиттер салымшыға оның бірінші талабы бойынша толығымен немесе жартылай қайтарылады. Әдетте мұндай шот түрі аударымдар, жеке тұлғаның және компанияның ағымдағы шығыстары үшін қолданылады. Депозиттегі қаражаттар олар клиенттен түскен күннен кейінгі күннен кешіктірілмей есепке алынады. Бұл бағдарлама бойынша ең төменгі төмендетілмейтін қалдық белгіленеді.

"Талап етілгенге дейін" салымы бойынша мыналарға рұқсат етіледі:

  • қосымша жарналар;
  • нақты бір күнге байланыстырмай ұзақ пайдалану кезеңі;
  • ең төменгі төмендетілген қалдық сақтау шарты кезінде шоттан жартылай талап ету.

Есептелген сыйақы сомасы ай сайын банктік депозит сомасына қосылатын болады.

Шартты бұзу кезінде пайыздар не есептелмейді, не шартқа қол қойғаннан бастап пайдаланған бір айдан асып кетсе, ақшаның банкте нақты болған кезеңі үшін қолданыстағы мөлшерлеме бойынша есептелетін болады.

АНЫҚТАМА. Шотты ашу үшін ең төменгі сома 10 долларды құрайды. Ол бойынша табыстылық жылдық 0,05–0,1 % құрайды.

Доллардағы депозиттер - инфляция немесе бағамдық ауытқулар жағдайында қаражаттарды қорғаудың ең жақсы тәсілі. Сонымен қатар шетелде үлкен сатылым жасау үшін валютада ақшаны жинауға болады. Валюталық талдаушылардың болжамдары бойынша, валютадағы табыстылық өсуін жалғастыратын болады.

МАҢЫЗДЫ! Салымшыда бірқатар теңгемен және шетел валютасында әртүрлі шоттары болатын болса, банктің банкроттығы жағдайында 15 миллион теңгеге дейін кепілдікті өтемақы төленетін болады.

Сізге көмек керек пе