Білім беру депозиттері

Қазақстанда жоғары білім алуға кез келгеннің қолы жете бермейді. Отбасылардың барлығы баланың оқуын төлеу үшін қажетті соманы бірден таба алмайды немесе тіпті бірнеше жылдың ішінде жинай да алмайды. Халыққа көмектесу үшін мемлекет білім беру жинақтау депозиті жүйесін енгізді.

Жылдам ресімдеу
Жылдам ресімдеу
Бірден ақша беру
Бірден ақша беру
Сапалы қызмет көрсету
Сапалы қызмет көрсету
Нәтиже кепілдігі
Нәтиже кепілдігі
Білім беру депозиттері

Мемлекеттің білім беру жинақтау жүйесі шеңберінде депозиттер нарығында іске қосылған оқуға арналған депозит тиімді қаржылық құралды білдіреді және жыл сайын мемлекеттік ақшалай қаражаттармен ынталандырылады.

Білім беру депозиті - бұл не?

Қазақстанда бірнеше жыл бұрын Қазақстанның немесе шет мемлекеттердің университеттерінде баланың білім алуы үшін арналған ақшаны жинақтау бағдарламасы енгізілген болатын. Бұл ретте берілген депозитке банктен пайыздар мен мемлекеттен сыйлықақылар есептеледі.

Салымды қалай ашуға болады?

Оқуға арналған депозитті Қазақстанның кез келген азаматы өз атына да, сонымен қатар өз баласының атына да аша алады. Бар болғаны екі құжат керек - жеке басын куәландыратын құжат және баланың туу туралы куәлігі. Ең төменгі жарна үш ең төменгі есептік көрсеткіштерден тұрады. Салымды толтыруды, мысалы әр ай сайын жүргізуге болады.

Банктен және мемлекеттен сыйлықақылар

Білім беру салымы банктің сыйлықақысымен (мөлшері банкке байланысты) және 5 немесе 7% мөлшеріндегі мемлекеттен сыйлықақымен капиталдандырылады.

Мемлекеттік сыйлықақыны есептеу жыл сайын барлық салым сомасына жүргізіледі, бұл ретте банктің сыйақысы да есепке алынады, алайда ол жылына 100 айлық есептегіш көрсеткіштен аспайды:

  1. 7 % – жетімдер; ата-анасының қамқорлығынсыз қалған балалар; мүгедектер; көп балалы немесе аз қамтылған отбасылардан шыққан балалар сияқты басым санаттар үшін.
  2. 5 % – Қазақстан халқының басқа санаттары үшін.

Егер баланың оқуға гранты бар болса?

Егер сіздің балаңыз оқуға грантты алса, онда басқа ЖОО-да оның одан әрі білім алуы үшін жинауды жалғастыруға немесе депозитті басқа баланың атына аударуға болады.

Анықтама. Жиналған қаражатты шешуге болады, тек алынған мемлекеттік сыйлықақыны сақтамай ғана, себебі ақшалар білім алуға жұмсалмайтын болады. Бұл ретте банктің пайыздары сақталады.

Салымның ерекшеліктері неде?

Білім беру депозитінің бірнеше ерекшеліктері бар:

  1. Мемлекеттік сыйлықақымен ынталандырылады.
  2. Мемлекеттік сыйлықақыдан табыс түрі ретінде салықтар алынбайды.
  3. Депозиттерді міндетті кепілдендіру объектілеріне жатады (10 млн теңгеге дейінгі сома кезінде).
  4. Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің «Қаржы орталығы» АҚ 100-пайыздық кепілдігі арқылы банкте білім беруге несиені рәсімдеуге болады.

Білім беру салымының көмегімен жинау - бұл мүмкін бе?

Мысалы, бакалавриатта оқудың бір жыл үшін орташа құны 1 млн теңгені құрайды. Барлық төрт жыл үшін 4 млн теңге төлеу керек болады. Мұндай соманы бала бірінші сыныпқа барғаннан бастап, егер білім беру салымы ашылатын болса, шамамен 10 жылдың ішінде жинауға болады. Мектепте оқудың барлық кезеңінде әр ай сайын 15 000 теңгеден салып отыру керек болады (10 жылдың ішінде 1,8 млн теңге жиналады). Қалған сома болса (2,3 млн-нан астам) банктен және мемлекеттен сыйлықақы есебінен қосылады.

Сол бір 4 млн теңгені 6 жылдың ішінде де жинауға болады, бірақ ай сайын онда 30 000 салып отыру керек болады. Егер ай сайынғы салымды толтыру ұлғайтылса, ЖОО-да оқу үшін қажетті соманы одан да тезірек жинауға болады. Осылайша, егер бала қазіргі кезде орта сыныптарда оқыса, онда мектептің аяқталуына дейін қажетті соманы жинауға әбден болады. Бар болғаны барлығын мұқият есептеу және депозитті уақтылы толтыру қажет болады.

Оқуға салымдар бойынша табыстылықты арттыру

Оқуға жинақтау салымдары бағдарламасы білім беруді қол жетімді етуге мүмкіндік берді. Ақша-несиелік саясат жөніндегі Техникалық комитеттің шешімі бойынша Қазақстан Республикасының Ұлттық банкі жеке тұлғалардың депозиті бойынша 17 % базалық мөлшерлемені белгіледі. Осыған байланысты білім беру жинақтау депозиттері бойынша да пайыздық мөлшерлемелер жоғарлады.

Мәселен, ай сайынғы пайыздық мөлшерлеменің мөлшері жылдық 14 % құрайды. Банктік пайыздар мен мемлекеттік сыйлықақы (5 немесе 7 % мөлшерінде) капиталға айырбасталады. Салымшыға білім беру салымына жылдық 19 % қайтарылады, бұл оның жеке қаражаттарын барынша үнемдейді - оқу құнынан шамамен 30–40 %.

Маңызды! Әрбір азаматтың болашақта Қазақстанның немесе шет мемлекеттердің білім беру мекемелерінде оқуды жиналған қаражаттармен төлеу үшін өзі немесе өзінің баласы үшін білім беру жинақтау депозитін ашуға мүмкіндігі бар.

Депозиттердің жиілігін өз бетінше анықтауға болады ма?

Қандай соманы және қандай мерзімділікпен депозитке салатынын салымшының өзі анықтайды. Білім беру салымын картадан шотқа аударумен, касса немесе интернет-банкинг арқылы толтыруға болады.

Қандай ЖОО-да білімді алуға болады?

Жиналған қаражаттармен Қазақстандағы, сол сияқты шетелдердегі колледждерде немесе университеттерде оқуды төлеуге болады. Оқу орнын таңдау бойынша шектеулер жоқ.

Маңызды! Шет мемлекеттерде білім алу кезінде ақшаларды тілдік курстарды төлеуге де жұмсауға болады.

Білім беруге депозиттердің перспективалары

Қазіргі заманғы қазақтар түскен ақшаны балаларының оқуына жұмсау үшін малды өсірумен және сатумен айналысады. Олардың пікірінше, баланың білім алуына инвестициялар - ақшаны басқарудың ең жақсы нұсқасы.

Анықтама. Мемлекет болашақ жасөспірімге оқуына қажет болатын соманы миллионға дейін арттыра отырып, халықты материалды қолдауға шешті. Бұл көмек білім беру депозиті деп аталады.

Оқуға білім беру салымдары жүйесі қазіргі уақытта Бельгия, Ұлыбритания, Испания, Канада, Малайзия, Нидерланды, Сингапур, АҚШ және Швеция сияқты тоғыз мемлекетте сәтті қолданылуда. Қазақстан Республикасында Мемлекеттік білім беру жинақтау жүйесі бірнеше жыл бұрын әзірленген болатын.

Маңызды! Осы жүйенің арқасында азаматтар Қазақстанның және шет мемлекеттердің колледждері мен университеттерінде болашақта оқуын төлеу үшін өз баласына жинақтау салымын аша алады.

Адамдар білім беру депозитіне сенім білдіреді - жүйені енгізгеннен кейінгі алғашқы жылдардың өзінде жалпы сомасы 16 млрд теңгеден жоғары 19 000 астам салымдар ашылды және жыл сайын салымшылар саны артуда. Депозитті ашу үшін жеке басын куәландыратын құжат пен баланың туу туралы куәлігі жеткілікті болады.

Сізге көмек керек пе